Tôi nhìn vào bảng giá, và nhận ra một điều kỳ lạ: Khi Bitcoin chạm ngưỡng $100,000, toàn bộ giới truyền thông tài chính lại so sánh nó với Moutai. Họ nói: 'Bitcoin là Moutai số hóa.' Một phát ngôn đầy quyến rũ, nhưng ẩn sau đó là một sự lười biếng trong phân tích. Nếu bạn đã từng audit các chương trình DeFi, bạn sẽ hiểu: so sánh này không chỉ thiếu chính xác, mà còn bỏ lỡ toàn bộ bức tranh vĩ mô.
Tôi đã dành 14 năm để quan sát thị trường này. Từ những ngày đầu của ICO năm 2017, khi tôi đặt cược vào Filecoin vì hiểu sâu về proof-of-replication, cho đến bear market 2022, khi tôi thuyết phục quỹ mua 500 BTC ở mức $18,000. Và bây giờ, khi nhìn thấy sự phấn khích này, tôi cảm thấy cần phải nói lên một sự thật: chúng ta đang ở trong một 'thị trường tăng' do thanh khoản toàn cầu thúc đẩy, không phải do sự chấp nhận của các tổ chức.
Sự thật là: dòng vốn ETF không giải quyết vấn đề thanh khoản cốt lõi của Bitcoin.
Hãy nhìn vào con số. Khi BlackRock nộp đơn ETF Bitcoin, tôi đã dẫn dắt đội phân tích tác động vĩ mô. Chúng tôi dự đoán khối lượng giao dịch tăng gấp 5 lần trong quý đầu tiên. Và điều đó đã xảy ra. Nhưng sau cơn sốt ban đầu, khối lượng giao dịch trên spot Bitcoin đã giảm trở lại mức trung bình. Điều này cho thấy: ETF không tạo ra nhu cầu mới, nó chỉ tái phân bổ dòng vốn từ các sàn giao dịch truyền thống vào các quỹ ETF.
Tôi gọi đây là 'ảo ảnh thanh khoản'. Các tổ chức mua Bitcoin qua ETF, nhưng họ không nắm giữ private key. Họ không tham gia vào mạng lưới. Họ chỉ đang đầu cơ trên giá. Điều này tạo ra một lớp thanh khoản giả, không khác gì việc các ngân hàng trung ương in tiền để mua trái phiếu.
Bối cảnh toàn cầu hiện tại là gì? Lạm phát đang hạ nhiệt, nhưng lãi suất vẫn ở mức cao. Cục Dự trữ Liên bang Mỹ đang thực hiện một 'cuộc hạ cánh mềm', nhưng thị trường lao động vẫn nóng. Điều này tạo ra một môi trường 'risk-on' cho các tài sản rủi ro như crypto. Nhưng hãy nhớ: Bitcoin không phải là nơi trú ẩn an toàn trong môi trường lãi suất cao. Nó là một tài sản rủi ro, phụ thuộc vào dòng thanh khoản toàn cầu.
Tôi nhìn vào bản đồ thanh khoản toàn cầu. Các ngân hàng trung ương đang bơm tiền, nhưng với tốc độ chậm hơn. Dòng vốn đang chảy vào các tài sản có 'câu chuyện' mạnh. Và Bitcoin đang có câu chuyện mạnh nhất: 'halving + ETF'. Nhưng câu chuyện này đã được phản ánh vào giá. Khi bạn nhìn vào on-chain, bạn sẽ thấy: các địa chỉ nắm giữ dài hạn đang bán cho các nhà đầu tư mới. Đây là một tín hiệu cảnh báo.
Cốt lõi của vấn đề là: thị trường đang bỏ qua sự thật về cấu trúc thanh khoản.
Hãy phân tích kỹ thuật. Bitcoin có một vấn đề cố hữu: nó không có lợi suất. Bạn không thể stake Bitcoin để kiếm lãi. Bạn chỉ có thể hold và hy vọng giá tăng. Điều này làm cho nó trở thành một 'tài sản động lượng' thuần túy. Khi động lượng dừng lại, giá sẽ sụp đổ nhanh chóng.
Trong khi đó, Ethereum đã có Proof-of-Stake. Solana đã có DeFi. Các Layer 2 như Arbitrum và Optimism đã giải quyết vấn đề mở rộng. Nhưng Bitcoin thì vẫn chỉ là một lớp thanh toán cơ bản. Các giao thức như BRC-20 và Runes chỉ là những lớp sơn mới trên một chiếc xe cũ. Chúng không giải quyết được vấn đề thanh khoản.
Tôi từng cảnh báo về điều này trong một bài báo cáo nội bộ năm 2022. Khi đó, tôi nói: 'Bitcoin sẽ trở thành một tài sản vĩ mô, nhưng nó sẽ không bao giờ trở thành một tài sản sinh lời.' Và bây giờ, tôi thấy điều đó đang xảy ra. Bitcoin đang trở thành 'Moutai số hóa' – một tài sản chỉ có giá trị vì mọi người tin rằng nó có giá trị. Không có dòng tiền, không có lợi suất, chỉ có niềm tin.
Đây là góc nhìn phản trực giác của tôi: thị trường tăng này thực sự yếu hơn so với năm 2021.
Năm 2021, có DeFi Summer. Có NFT mania. Có dòng vốn từ các quỹ đầu tư mạo hiểm đổ vào các dự án mới. Bây giờ, dòng vốn đó đang chảy vào các quỹ ETF. Các dự án mới không nhận được tài trợ. Các nhà phát triển đang rời bỏ hệ sinh thái. Và điều này tạo ra một 'bong bóng thanh khoản' – giá tăng nhưng hoạt động on-chain giảm.
Tôi nhìn vào dữ liệu từ Dune Analytics. Số lượng giao dịch hàng ngày trên Bitcoin đang giảm. Số lượng địa chỉ hoạt động đang giảm. Nhưng giá thì tăng. Điều này chỉ có thể xảy ra khi một nhóm nhỏ các nhà đầu tư lớn đang mua vào, trong khi đa số người dùng đang rời đi.
Vậy câu hỏi đặt ra là: ai sẽ là người mua cuối cùng?
Trong thị trường tăng, câu hỏi này không bao giờ được đặt ra. Mọi người chỉ nghĩ đến việc mua và giữ. Nhưng khi thị trường đảo chiều, những người mua cuối cùng sẽ là những người chịu lỗ nặng nhất.
Tôi nhớ lại năm 2022, khi Luna sụp đổ. Tôi đã viết một báo cáo nội bộ với tiêu đề: 'Mua khi hoảng loạn'. Và tôi đã đúng. Nhưng bây giờ, tôi không thấy sự hoảng loạn. Tôi thấy sự phấn khích. Và đó là lúc tôi lo lắng.
Vĩ mô thắng tất cả – kể cả crypto. Chu kỳ thanh khoản toàn cầu đang thay đổi. Các ngân hàng trung ương đang thắt chặt. Lãi suất có thể tăng trở lại. Và khi đó, những tài sản không có lợi suất như Bitcoin sẽ chịu áp lực lớn nhất.
Kết luận của tôi: thị trường này đang được thúc đẩy bởi câu chuyện 'số hóa Moutai', nhưng câu chuyện đó sẽ kết thúc khi dòng thanh khoản rút đi.
Hãy hỏi bản thân: bạn có đang mua Bitcoin vì bạn tin vào giá trị của nó, hay vì bạn sợ bỏ lỡ? Nếu câu trả lời là thứ hai, bạn đã đến muộn.